Apollodorus kể lại câu chuyện

Apollodorus: 172a Tôi nghĩ mình không phải là không có chuẩn bị về điều các anh hỏi. Tình cờ là hôm kia tôi đang từ nhà mình ở Phalerum đi lên thành, thì có một người quen trông thấy tôi từ phía sau, từ xa, liền gọi tôi, vừa gọi vừa đùa: “Này, anh chàng Phalerum! Apollodorus! Không đợi tôi à?” Tôi bèn dừng lại đợi. Anh ta nói: “Apollodorus, mới đây tôi còn đi tìm anh, vì tôi muốn hỏi cho rõ về buổi họp mặt ở nhà Agathon, 172b khi Socrates, Alcibiades và những người khác cùng dự bữa tiệc hôm ấy, xem những bài nói về tình yêu khi đó là những bài nào. Có một người khác đã kể cho tôi nghe, người ấy nghe lại từ Phoenix, con của Philip, và nói rằng anh cũng biết chuyện. Nhưng người ấy chẳng nói được điều gì rõ ràng cả. Vậy anh hãy kể cho tôi nghe; vì anh là người thích hợp nhất để thuật lại lời của bạn mình. Nhưng trước hết,” anh ta nói, “hãy cho tôi biết: chính anh có dự buổi họp mặt ấy không?” Tôi bèn nói: “Xem ra người kể cho anh chẳng kể được điều gì 172c rõ ràng thật, nếu anh nghĩ rằng buổi họp mặt anh hỏi mới diễn ra gần đây đến mức tôi có thể đã dự.” “Tôi đã nghĩ thế đấy,” anh ta nói. “Sao lại thế được, Glaucon?” tôi nói. “Anh không biết rằng Agathon đã không sống ở đây nhiều năm rồi sao, và từ khi tôi theo Socrates, quyết tâm ngày nào cũng biết ông nói gì hay làm gì, đến nay còn chưa được ba năm? 173a Trước đó tôi chạy lăng xăng chỗ này chỗ kia tùy may rủi, cứ tưởng mình đang làm được việc gì, mà thật ra khốn khổ hơn bất cứ ai, chẳng kém gì anh bây giờ, khi anh nghĩ rằng làm gì cũng được, trừ việc theo đuổi triết học.” Anh ta nói: “Đừng chế giễu tôi nữa, mà hãy nói cho tôi biết buổi họp mặt ấy diễn ra khi nào.” Tôi bèn nói với anh ta: “Hồi chúng ta còn là những cậu bé, khi Agathon đoạt giải với vở bi kịch đầu tay, vào ngày hôm sau ngày ông cùng các thành viên đội hợp xướng làm lễ tế mừng chiến thắng.” “Vậy là đã lâu lắm rồi, có vẻ thế,” anh ta nói. “Nhưng ai đã kể cho anh nghe? Chính Socrates à?” 173b “Thề có thần Zeus, không phải,” tôi nói, “mà chính là người đã kể cho Phoenix. Đó là một người tên Aristodemus, ở làng Cydathenaeum, người nhỏ bé, lúc nào cũng đi chân đất. Ông ấy đã có mặt ở buổi họp mặt, vì ông là một trong những người yêu mến Socrates nồng nhiệt nhất thời ấy, theo tôi nghĩ. Tuy vậy, tôi cũng đã hỏi lại chính Socrates về một vài điều tôi nghe từ ông ấy, và Socrates xác nhận rằng mọi chuyện đúng như ông ấy kể.” “Thế sao anh không kể cho tôi nghe?” anh ta nói. “Con đường lên thành thật hợp để vừa đi vừa nói và nghe.”

Thế là vừa đi chúng tôi vừa trò chuyện về chuyện ấy, 173c nên, như tôi đã nói lúc đầu, tôi không phải là không có chuẩn bị. Nếu phải kể cả cho các anh nghe nữa, thì tôi phải làm thôi. Vì chính tôi, những lúc khác cũng vậy, mỗi khi tự mình nói hay nghe người khác nói về triết học, thì ngoài việc nghĩ rằng mình được lợi, tôi còn vui sướng vô cùng; còn khi nghe những chuyện khác, nhất là chuyện của các anh, chuyện của những người giàu và những người buôn bán làm ăn, thì tôi bực bội, và tôi thương hại các anh, những người bạn của tôi, vì các anh cứ tưởng mình đang làm được việc gì 173d trong khi chẳng làm được gì cả. Có lẽ đến lượt các anh lại cho tôi là kẻ bất hạnh, và tôi nghĩ các anh nghĩ thế là đúng; còn tôi thì không chỉ nghĩ về các anh như thế: tôi biết chắc như thế.

Người bạn: Anh lúc nào cũng vậy, Apollodorus. Anh lúc nào cũng nói xấu chính mình và người khác, và tôi thấy anh coi hết thảy mọi người đều khốn khổ, trừ Socrates, bắt đầu từ chính anh. Anh lấy đâu ra cái biệt danh “anh chàng mềm yếu” thì tôi không biết; vì trong lời nói anh lúc nào cũng thế: gay gắt với chính mình và với mọi người, trừ Socrates.

Apollodorus: 173e Bạn thân mến, chẳng phải rõ ràng là vì nghĩ như thế về bản thân và về các anh mà tôi điên rồ và mất trí sao?

Người bạn: Bây giờ chẳng đáng cãi nhau về chuyện ấy đâu, Apollodorus. Hãy làm điều chúng tôi đã xin anh và đừng từ chối: hãy kể cho chúng tôi nghe những bài nói ấy là gì.

Apollodorus: Vậy thì, chúng đại khái là thế này — mà thôi, 174a tốt hơn tôi sẽ cố kể cho các anh nghe từ đầu, đúng như ông ấy đã kể.