Lời giới thiệu

Bàn về tự do là tác phẩm Mill cùng vợ là Harriet cấu tứ, xuất bản vào năm sau khi bà qua đời. Cốt lõi của nó là một nguyên tắc cực kỳ đơn giản: lý do duy nhất để loài người có quyền can thiệp vào tự do hành động của bất kỳ thành viên nào chỉ có thể là tự bảo vệ; ngoài việc ngăn chặn sự tổn hại đến người khác, mọi quyền lực áp đặt lên một thành viên của xã hội văn minh trái với ý chí của người ấy đều là không chính đáng. Ông đã biện hộ một cách kinh điển cho tự do tư tưởng và ngôn luận: cho dù cả loài người chỉ có một người giữ ý kiến khác, loài người cũng không có quyền bắt người ấy im lặng; ý kiến bị đàn áp có thể là chân lý, dù là sai lầm thì sự giao tranh với nó cũng khiến chân lý càng thêm sáng tỏ. Ông còn biện hộ cho cá tính và sự độc đáo, cảnh giác với “sự chuyên chế của xã hội”. Thuyết công lợi thì biện hộ cho nguyên tắc “hạnh phúc lớn nhất cho số đông nhất”, đồng thời phân biệt khoái lạc cao thấp: “Làm một con người không thỏa mãn còn hơn làm một con lợn thỏa mãn.”